• یکشنبه ۲۷ مرداد ۱۳۹۸ -
  • 18/08/2019

۲۶ دی‌ ۱۳۵۷

تیتر تاریخی روزنامه اطلاعات

۲۶ دی‌ ۱۳۵۷ در پی تشدید اعتراضات مردمی که سراسر کشور را فرا گرفته بود محمدرضا شاه از ایران خارج شد. او در مصاحبه کوتاهی به خبرنگاران گفت: «مدتی است احساس خستگی می‌کنم و احتیاج به استراحت دارم. ضمنا گفته بودم پس از اینکه خیالم راحت شود و دولت مستقر شود، به مسافرت خواهم رفت. این سفر اکنون آغاز می‌شود و تهران را به سوی آسوان در مصر ترک می‌کنم. امروز با رای مجلس شورای ملی که پس از رای سنا داده شد، امیدوارم که دولت بتواند هم در جبران گذشته و هم در پایه‌گذاری آینده موفق شود.»

غلامحسین صالحیار سردبیر وقت روزنامه اطلاعات با تیتر «شاه رفت» این خروج تاریخی را در اذهان ثبت کرد. در آن زمان در ایران هنوز کار حروفچینی به‌صورت سربی (لاینو تایپ) انجام می‌گرفت و تهیه حروف و قرار دادن آنها در قالب فولادین صفحه‌سازی و سپس زیر پرس قرار دادن و به‌صورت صفحه استوانه‌ای شکل فلزی در آوردن و به ماشین چاپ بستن وقت‌گیر بود و صالحیار که رفتن شاه را از چند روز پیش از آن پیش‌بینی کرده بود تهیه این تیتر فوق‌العاده درشت را به استاد «عباس مژده‌بخش» مدیرفنی صفحات سفارش داده بود.

صالحیار برای قبولاندن این تیتر به شورای دبیران روزنامه استدلال کرد که هدف از نوشتن این دو کلمه به این درشتی این است که نظامیان پایین‌دست اطمینان حاصل کنند که شاه باز نخواهد گشت و بنابراین با در نظر گرفتن عواقب کار، ازتیراندازی به مردم خودداری کنند و هدف عمده او جلوگیری از قتل عام مردم است. با وجود این استدلال، وی برای جلوگیری از مخالفت احتمالی بعضی دبیران تحریریه مجبور شد نهیب بزند.

این تیتر سبب شد که نظامیان از بازگشت شاه مایوس شوند و بیش از گذشته به انقلابیون بپیوندند. همزمان با فرار محمدرضا پهلوی از ایران، امام خمینی(ره) پیامی در ۹ ماده برای ملت ایران فرستادند که اهم آن عبارت بود از: «به کسانی که در شورای سلطنتی غیرقانونی به‌عنوان عضویت داخل شده‌اند اخطار می‌کنم که بی‌درنگ از این شورا کناره‌گیری کنند و در صورت تَخلّف، مسوول پیشامدها هستند؛ به وکلای غیرقانونی مجلسین اخطار می‌شود که از رفتن به مجلس احتراز کنند و در صورت تخلف، مورد مواخذه ملت شریف قرار خواهند گرفت.»

در همین پیام آمده بود: «کشاورزان نسبت به کشت گندم دیم اقدام کنند؛ بانک‌ها از پرداخت سپرده‌های وابستگان رژیم و دزدان و غارتگران اموال بیت‌المال خودداری کنند؛ دانشگاهیان باید به مبارزه خود علیه دولت غاصب و شاه و شورای غیرقانونی سلطنت ادامه دهند و استادانی را که با دستگاه ظلم رابطه دارند، نپذیرند.» همچنین امام در این پیام، برپایی راهپیمایی روز اربعین را به مردم توصیه کردند.

اخبار مرتبط
نظرات شما