• دوشنبه ۲۴ فروردین ۱۴۰۵ -
  • 13 April 2026

  • دوشنبه ۲۴ فروردین ۱۴۰۵ -
  • 13 April 2026
چرا وجود چند نرخ ارز پرهزینه است؟

عوارض بیماری ارز چندنرخی

اقتصاد ایران دهه‌هاست با معضل چند نرخی بودن ارز مواجه است. طی این سال‌ها، پدیده ارز چند نرخی به اقتصاد ایران که تحت تحریم‌های بین‌المللی و تورم مزمن قرار دارد، آسیب‌های فراوانی وارد کرده است...

اقتصاد ایران دهه‌هاست با معضل چند نرخی بودن ارز مواجه است. طی این سال‌ها، پدیده ارز چند نرخی به اقتصاد ایران که تحت تحریم‌های بین‌المللی و تورم مزمن قرار دارد، آسیب‌های فراوانی وارد کرده است. به طوری که بسیاری از صاحب‌نظران اقتصادی، چند نرخی بودن ارز در ایران را یکی از اصلی‌ترین عوامل فساد و ناکارآمدی اقتصادی می‌دانند. به سبب چند نرخی بودن ارز مشکلاتی در بازار ارز به وجود می‌آید. بررسی‌ها نشان می‌دهد در شرایط ارز چند نرخی قدرت سیاستگذاری ارزی در شرایطی که بازار ارز با شوک بیرونی و نوسانات شدید مواجه می‌شود کاهش می‌آید. علاوه بر کاهش قدرت بانک مرکزی، چند نرخی بودن ارز پیامد‌های زیان‌باری برای اقتصاد کلان نیز به دنبال دارد. تحریف مکانیسم قیمت‌ها، تخصیص غیر بهینه منابع و افزایش قاچاق را می‌توان از اصلی‌ترین آثار زیانبار ارز چند نرخی برای اقتصاد نام برد.
«چند نرخی بودن ارز در ایران یکی از اصلی‌ترین عوامل فساد و ناکارآمدی اقتصادی است.» این جمله، در شرایط فعلی اقتصاد ایران جمع کثیری موافق و عده محدودی مخالف دارد. مخالفان تک نرخی بودن نرخ ارز معتقدند در شرایطی که اقتصاد ایران تحت تحریم‌های بین‌المللی قرار دارد، نهاد‌هایی همچون دولت و بانک مرکزی موظفند کالاها را با نرخی پایین‌تر از بازار آزاد دلار برای مردم تامین کنند.
بر این اساس، خلاصه کلام این عده که متشکل از افراد حقیقی و حقوقی هس