ظرفیت «صنعت خرما» برای ارزش‌آفرینی

روز ملی خرما امسال بار دیگر فرصتی شد تا یکی از مهم‌ترین محصولات کشاورزی و صادراتی ایران، نه فقط از منظر تولید و مصرف، بلکه از زاویه چالش‌های اقتصادی، صادراتی، منابع آب و آینده نخلستان‌های کشور مورد توجه قرار گیرد.
محسن رشیدفرخی رئیس انجمن ملی خرمای ایران، ضمن تبریک روز ملی خرما بر ظرفیت گسترده این محصول در اقتصاد کشور تأکید کرد و خواستار توجه جدی‌تر به مسائل زنجیره تولید، بازار و صادرات خرما شد.
بر اساس اظهارات او ایران از کشورهای مهم تولیدکننده خرما در جهان به شمار می‌رود و بنا بر اظهارات مسئولان و فعالان این حوزه، تولید سالانه خرمای کشور در محدوده بیش از یک میلیون تن قرار دارد.
رشیدفرخی نیز پیش‌تر با اشاره به تولید سالانه حدود یک میلیون و ۳۰۰ تا یک میلیون و ۴۰۰ هزار تن خرما، تأکید کرده بود که بخش قابل توجهی از تولید در داخل مصرف می‌شود و مازاد تولید باید امکان حضور در بازارهای صادراتی را پیدا کند.
رئیس انجمن ملی خرمای ایران در اظهارات خود مسئله خرما را صرفاً موضوعی مربوط به کشاورزی ندانسته و بر اهمیت اقتصادی آن برای مناطق خرماخیز کشور تأکید کرد.
به باور او بخش قابل توجهی از معیشت خانوارهای روستایی و کشاورزان در استان‌های جنوبی و مناطق گرمسیری به نخل و تولید خرما وابسته است؛ از همین رو هر تصمیم درباره تولید، صادرات، قیمت‌گذاری، آب و بازار این محصول می‌تواند آثار مستقیم اقتصادی و اجتماعی در این مناطق داشته باشد.
رشیدفرخی پیش‌تر نیز نسبت به محدودیت صادرات خرما هشدار داده و گفته بود که ممنوعیت یا بی‌ثباتی در صادرات می‌تواند به بازارهای خارجی و معیشت تولیدکنندگان آسیب بزند؛ چرا که حضور پایدار در بازارهای بین‌المللی نیازمند استمرار و امکان عقد قراردادهای بلندمدت است.
آب، چالش بزرگ نخلستان‌های ایران
یکی از مهم‌ترین محورهایی که رئیس انجمن ملی خرمای ایران بر آن تأکید کرده بحران منابع آب و ضرورت اصلاح شیوه‌های مدیریت و آبیاری است.
رشیدفرخی با اشاره به قدیمی بودن روش‌های آبیاری در کشور مسئله مدیریت آب را یک چالش ملی دانست و بر ضرورت بازنگری در نحوه مدیریت منابع آبی تأکید کرد.
او تأکید کرد: در کنار آب صادرات نیز یکی از محورهای اصلی مطالبات فعالان صنعت خرماست.
رئیس انجمن ملی خرمای ایران بر ضرورت تقویت زنجیره تولید تا صادرات، استفاده از روش‌های جدید بازاریابی بین‌المللی و تقویت برند ملی خرمای ایران، نقش بخش خصوصی در حل چالش‌های صنعت تأکید کرد و در عین حال گفت که این بخش برای عبور از مشکلات به حمایت‌های دولتی و حاکمیتی نیاز دارد.
افزایش مصرف داخلی ظرفیتی که هنوز جای کار دارد
در بخش دیگری از اظهارات رشیدفرخی موضوع مصرف داخلی خرما نیز مورد توجه قرار گرفت.
او گفت: سرانه مصرف خرما در ایران حدود ۷ تا ۷.
۵ کیلوگرم اعلام شده هرچند این میزان میان استان‌های مختلف تفاوت قابل توجهی دارد.
او با اشاره به این اختلاف، افزایش مصرف داخلی را نیز دارای ظرفیت دانسته است.
رئیس انجمن ملی خرمای ایران نیز در مناسبت روز ملی خرما، در کنار تبریک این روز، بر اهمیت توجه بیشتر به این محصول استراتژیک تأکید کرد.
بر اساس گفته‌های این فعال اقتصادی اکنون خرما برای ایران تنها یک محصول کشاورزی نیست؛ بخشی از اقتصاد مناطق جنوبی، یک محصول مهم صادراتی و ظرفیتی برای ایجاد ارزش‌افزوده در زنجیره کشاورزی کشور است.
از همین رو، روز ملی خرما می‌تواند فرصتی برای بازخوانی سیاست‌های این حوزه و حرکت از «تولید بیشتر» به سمت تولید پایدار، فرآوری، برندسازی و صادرات با ارزش‌افزوده بالاتر باشد.